دانشگاه اصفهان جغرافیا و برنامه ریزی محیطی 2008-5362 24 1 2013 05 22 Effect of destruction factors Bistoon inscription (Kermanshah –province) بررسی عوامل و شرایط درونی تخریب کتیبه بیستون کرمانشاه با استفاده از دستگاه رادار 129 140 18584 FA امجد ملکی دانشیار ژئومورفولوژی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران Journal Article 2016 06 14 <strong>Extended abstract</strong> <strong>1- Introduction<strong><br /></strong></strong> The engraved remains on stony parapets of cultural heritage of this country show rich civilization of Iran that protection and reparation of them is a duty of scientific teams with cooperation of related specialist. Geomorphology, geology and geophysics are including of this science. Bistoon inscription is located on long wall (famous broken part) of broken zagros on rough part which is called same name. Broken part, fissure, and thick lime of previous region (Paleoclime) pave way for destruction of engrave figure, which leads to solving process and to make solving holes. This study has been done with the following tools: GPS, topography maps and satellite images. In order to obtain a good quality data and radar images as well as maximum penetration of radar waves, GPR has been used three times on summer 1387 (dry season) with 500 MHz shielded antenna on five profiles from which three of them are parallel to the longitudinal part of the inscription while two of them are perpendicular to the first ones. The Ramac GPR system of a Swedish company, Mala has been used for data acquisition. GPR is a geophysics method which uses electromagnetic high frequency waves (at MHZ range) to get a precise image from underground anomalies which are situated at shallow depths. The principles of data processing and data acquisition are very similar to reflection seismic. The propagation velocity of radar waves depends on electric conductivity and magnetic permeability of the medium while reflection and refraction of radar waves depend on the contrast between dielectric constants of the mediums at both sides of the contact between them. As conductivity increases, the depth of investigation decreases which is an obstacle for radar application for high depth investigation. Therefore a good environmental condition from point view of conductivity and a proper central frequency must be provided for radar work. The dry season for the former one and 500 MHZ for the latter one were the best for the field work. The common offset method has been used for radar data acquisition. The radar grams are processed with REFLEX 2W software.  The radar images after filtering such noise reduction, diffraction removal and gain show a hole at 3 m depth that is a path for rain water passage and karstification of the surrounding area. This defect is on those profiles which intersects the anomaly and is on the right side of the profiles (north end). The GPR results confirm the other findings which are based on other methods than geophysics such as geomorphology, geology field observations and archeology prospect ion. This study shows that there are effects of fissure, broken parts, solved hole and karset process at the right side of the inscription in three meters depth. Regarding to destructive agents, it is better to save, and to repair the inscription by appropriate ways.  آثار حکاکی شده بر روی دیواره‌های سنگی، میراث فرهنگی این مرزوبوم و نشان از تمدن‌های غنی ایران زمین است که حفاظت ومرمت آنها وظیفه تیم‌های علمی با همکاری متخصصان مرتبط است. ژئومورفولوژی، زمین شناسی و ژئوفیزیک از جمله این علوم می باشند.در این راستا در تحقیق حاضر سعی شده شرایط ساختمانی و درزو شکاف و شکستگی‌های ریز در کتیبه بیستون بعنوان یک اثر بین المللی به کمک داده‌های حاصله از علم ژئوفیزیک شناسائی وبا بهره گیری از داده‌های زمین شناسی و ژئومورفولوژی نوع تخریب وراهکارهای مرمت ارائه گردد. کتیبه بیستون برروی دیواره بلند (گسل معروف) زاگرس شکسته در ناهمواری‌هایی به همین اسم واقع شده است. وجود شکستگیها، درزو شکاف، ضخامت زیاد آهک و اقلیم گذشته (پالئوکلیما) شرایط بسیار مساعدی را جهت تخریب این اثر حکاکی شده درنتیجه فرایند انحلال واِیجاد حفره‌های کارستی در پشت اثر ایجاد نموده است نتایج حاصله از عملیات میدانی گسترده توسط دستگاه رادار نفوذی و برداشت پنج پروفیل در نقاط و جهت‌های مختلف کتیبه، آزمایشات پتروگرافی و استفاده از نرم افزارهای تخصصی نشان می‌دهد که در قسمت سمت راست کتیبه در عمق سه متری آثاری از درز و شکاف‌های ریز، گسستگی، حفره‌های حاصل از انحلال وپدیده‌های کارست وجود دارد که محل نفوذ نزولات جوی از بالا دست وجریان در پشت کتیبه را تائید می کند، بطوریکه در چند نقطه می‌توان محل خروج نزولات جوی نفوذ یافته به پشت کتیبه را مشاهده نمود. باهمکاری متخصصین علوم دررشته‌های مختلف (ژئومورفولوژی، زمین شناسی وژئوفیزیک) این تحقیق نشان می دهد که مهمترین عامل تخریب کتیبه وجود درز و شکاف‌های زیاد و نفوذ نزولات جوی و پدیده انحلال در پشت کتیبه است که باید در امر حفاظت و مرمت روش‌های مشخص متناسب با عوامل تخریبی فوق (توسط متخصصان ذیربط) در نظر گرفته شود. https://gep.ui.ac.ir/article_18584_4199ed2a8fbe860429ff9738658a72d1.pdf