دانشگاه اصفهانجغرافیا و برنامه ریزی محیطی2008-536229220180823Identifying Potential Rain-Water Harvesting Sites using Analytical Hierarchy Proces and GIS Approach (Case study: Sudjan Catchment)تعیین پتانسیل مکانهای مناسب ذخیرة بارش با استفاده از GIS و تحلیل سلسلهمراتبی (AHP) (مطالعة موردی: حوضة آبخیز سودجان)1122302810.22108/gep.2018.98209.0FAعیسیصاقی دانشجوی کارشناسی ارشد مهندسی آبخیزداری، دانشگاه کاشانرضاقضاویدانشیار دانشکدة منابع طبیعی و علوم زمین، دانشگاه کاشانJournal Article20160203Today, soil infiltration decreased due to rainfall decreasing, high grazing of rangeland, and land use change. Consequently, the majority of rainfalls convert to unusable runoff. In this area, also rainfall patterns are unpredictable, both in terms of amount and time, but, rainfall could be sufficient to make rainwater recharging/harvesting as a reliable and economical source of water via integrated watershed management. Integrated watershed management requires a lot of inter-related information to be generated and studied in relation to each other. Remote sensing, geographical information system, and AHP techniques provide valuable and up-to-date spatial information on natural resources and physical terrain parameters. In this study, the potential rainwater harvesting site was identified using remote sensing, GIS and AHP techniques. To implement the decision rules, information layers were prepared by overlaying runoff coefficient, slope, drainage network, land use permeability, lithology and soil maps. Suitable sites for each rainwater harvesting/ recharge method are determined using Iranian reports standard for rainwater harvesting structure and international researches. According to results, suitable area for check dam construction, Faroe meter, combined Bankt and Pitting was 627, 253, 247 and 81 hectare (9.8%, 3.9%, 3.85, and 1.2%) respectively . As a result, the methods used in this study show the highest accuracy, preciseness, and ability in the larger basins than other methods.امروزه نفوذ آب به داخل خاک به علت کاهش بارش، چرای زیاد مراتع و کاربری اراضی کاهش یافته است؛ درنتیجه بیشتر بارشها به رواناب تبدیل و از دسترس خارج میشود؛ همچنین در این مناطق الگوهای بارندگی در دو مقیاس زمان و مکان پیشبینینشدنی هستند؛ اما بارش با بهرهگیری از مدیریت یکپارچة حوضة آبخیز برای ذخیره و بهدستآوردن منبعی مطمئن و اقتصادی استفاده میشود. مدیریت یکپارچة حوضة آبخیز نیازمند میزانی از اطلاعات است که با ایجاد و مطالعة روابط هریک از مؤلفهها به دست میآید. تکنیکهای RS، AHP و GIS اطلاعات بهروز و ارزشمندی از منابع طبیعی و مؤلفههای فیزیکی زمین به دست میدهد. در این مطالعه مکانهای دارای پتانسیل دستیابی به بارش با بهرهگیری از RS، GIS و AHP شناسایی شدند. برای تصمیمگیری از همپوشانی لایههای اطلاعاتی نقشههای شبکة زهکشی، پتانسیل تولید رواناب، شیب، کاربری اراضی، عمق خاک و بافت خاک استفاده شد. سایتهای مناسب برای هریک از روشهای تغذیه/دستیابی به بارش با استفاده از دستورکارهای ایران برای عملیات دستیابی به بارش و پژوهشهای بینالمللی تعیین شد. براساس نتایج، مناطق مناسب برای ساخت سدهای اصلاحی، ساخت کنتور فارو، بانکت و پیتینگ به ترتیب 627، 253، 247 و 81 هکتار (8/9، 9/3، 8/3 و 2/1 درصد از کل منطقه) را شامل میشوند. درنتیجه روشهای بهکاررفته در پژوهش حاضر نسبت به سایر روشها، نشاندهندة بیشترین دقت، صحت و توانایی در حوضههای بزرگتر است.https://gep.ui.ac.ir/article_23028_ba19a5ca00009b6e5f404a7766372035.pdfدانشگاه اصفهانجغرافیا و برنامه ریزی محیطی2008-536229220180823Urban Geopolitics and Explaining the Concept of Rivalry ژئوپلیتیک شهری و تبیین مفهوم رقابت13342302710.22108/gep.2018.98187.0FAزهرااحمدی پوراستاد جغرافیای سیاسی، دانشگاه تربیت مدرسمیثممیرزائی تباردانشآموختة دکتری جغرافیای سیاسی، دانشگاه تربیت مدرسJournal Article20160105The spread of urbanism, cities spatial and physical development and their role in economic, political, cultural arenas have caused different players to try to control urban spaces and also to increase their sphere of influence which creates special landscapes and specific forms in cities. The spread and variety of issues and the apparent role of politics and power in cities both at national and international level have attracted the attention of political geographers and geopolitician and resulted in the formation of the new branch of geopolitics entitled “urban geopolitics”. Urban geopolitics studies mutual relations between geography, power and politics in urban spaces and places that the consequence of the relations is competition between urban elements and its spatial reflection. The purpose of this article, using the descriptive-analytic method and library resources, is to explain the concept of "rivalry" in urban geopolitics and its spatial reflections in the cities considering theories of political economy and urban political ecology. The research argues that "rivalry" is a key concept in urban geopolitics that spatial reflections of which in urban elements can be discussed within the framework of peaceful and violent actions in different scales from local to global levels such as rivalries of cities at international level for hosting the Mega-Events, creating landscapes and symbols, and urban conflicts.گسترش شهرنشینی، توسعه فضایی و کالبدی و افزایش اهمیت و نقش شهرها در عرصههای اقتصادی، سیاسی، فرهنگی و... زمینهساز توجه بیشتر و تلاش بازیگران برای به کنترل درآوردن فضاها و افزایش حوزه نفوذ، رقابت بازیگران و خلق مناظر و ریخت خاصی در شهرها شده است. گسترش و تنوع مسائل و بارز شدن نقش سیاست و قدرت در شهر هم در سطح ملی و هم بینالمللی، موجب توجه جغرافیای سیاسی و ژئوپلیتیک به فضاهای شهری و شکلگیری شاخهای جدید از ژئوپلیتیک با عنوان ژئوپلیتیک شهری شده است. ژئوپلیتیک شهری، روابط متقابل جغرافیا، قدرت و سیاست را در فضاها و مکانهای شهری بررسی میکند که برآیند این روابط، شکلگیری رقابت میان عناصر شهری و بازتاب فضایی حاصل از آن است. هدف مقاله حاضر که با استفاده از روش توصیفی-تحلیلی و بهرهگیری از منابع کتابخانهای به انجام رسیده است، تبیین مفهوم "رقابت" در ژئوپلیتیک شهری با توجه به نظریات اقتصاد سیاسی و اکولوژی سیاسی شهر و بررسی بازتابهای فضایی آن در شهر است. نتایج نشان میدهد که "رقابت" از مفاهیم کلیدی در ژئوپلیتیک شهری است که بازتابهای فضایی رقابت عناصر شهری، در قالب اقدامات مسالمتآمیز و خشونتآمیز در مقیاسهای مختلف از سطح محلی تا جهانی از قبیل رقابتهای شهرها در سطح بینالمللی برای میزبانی رویدادهای بزرگ، خلق مناظر و نمادها و خشونتها و درگیریهای شهری قابل بحث است.https://gep.ui.ac.ir/article_23027_f7e96e2f720fa13378bb062195173591.pdfدانشگاه اصفهانجغرافیا و برنامه ریزی محیطی2008-536229220180823Theoretical - philosophical Explanation of geographical space in positivism and hermeneutics methodology schoolsتبیین مفهوم فضای جغرافیایی در مکاتب روششناسی اثباتگرا و هرمنوتیک35542304410.22108/gep.2018.98061.0FAاحسانلشگری تفرشیاستادیار جغرافیای سیاسی، دانشگاه یزدJournal Article20150704Explanation of one concept in different cognitive schools has very great importance. In this field, in the geographical sciences; space concept as a very important paradigm in the geography could be taken different meaning in different cognitive schools. Space consists of a bilateral relation between human and the environment. Geographical science analyses this space and its issues with human and physical dimension. So, in this paper, the main question is ‘what is the definition of space in Positivism and Hermeneutics schools?’. This research has fundamental approaches in the philosophy of geography and has referred to valid documents and bibliographies for the compilation of information. This research deals with descriptive and analytical approaches, the space definition has been given according to the characteristics of the two important schools. Findings of the research reveal that in the Positivism school, space was considered as a perceptual concept. In other words, researchers should make use of their sense and their experience for detecting things in space. In Positivism school, a researcher should not involve his ideology or his culture for discovering the truth. So, Positivism geographical research has been integrated with quantitative tools such as statistics, mathematics and positive models. In Hermeneutics school, meanings, ideas, theories, together obtain their objectivity and importance by a dominant power and ideology. In this school, geographical spaces also are derived from dominant ideological and power. Consequently, the ruling discourses are constantly creating meaning and landscape, and recognizing these symbols and perspectives requires a kind of interpretation to identify the forces and non-visible discourses that make these symbols.در فلسفه علم و بویژه در علوم انسانی تعریف و شناخت مفاهیم و موضوعات مورد مطالعه می تواند مبنای هستی شناسانه، معرفت شناسانۀ و روش شناسانۀ متفاوت و یا حتی متضاد داشته باشد. از این جهت تعیین چارچوب نظری شناخت یک مفهوم بنیادین؛ از مبنایی ترین اصول مطالعه و شناخت مفاهیم و موضوعات میباشد. در علوم جغرافیایی یکی از مفاهیم و پارادایمهای تعیین کننده، مفهوم فضا میباشد که تفسیر آن در مکاتب مختلف روششناسی از جمله در پوزیتیویسیم (اثباتگرایی) و هرمنوتیک(تفسیری) متفاوت میباشد. از این رو با توجه به بنیادین بودن موضوع، در این پژوهش کوشش گردیده با رویکرد توصیفی - تحلیلی و با مراجعه به مستندات معتبر نظری رویکرد نوینی در رابطه با شناخت مفهوم فضا در هر کدام از این مکاتب ارائه گردد. یافتههای تحقیق بیانگر آن است مفهوم فضا در روش شناسی اثباتگرا(پوزیتیویستی) به مثابۀ پدیدهای عینی شناخته میشود که ناشی از تعامل متقابل انسان و محیط ظهور یافته و تنها با تائیدات تجربی و عقلانی و با اتکا به ابزارهای کمیتپذیر میتوان پراکنش و تحلیل روابط بین پدیدههای فضایی را مورد مطالعه قرار داد .در نقطه مقابل در چارچوب مکتب هرمنوتیک نمادها و فرایندهای فضایی منتج از زمینههای اجتماعی و فرهنگی خود میباشند. بطوریکه هر فضای جغرافیایی به یک منبع گفتمان و اقتدار وابسته است که الزاماً این منبع قدرت و اقتدار سیاسی میتواند مشهود هم نباشد. ضمن اینکه برداشت و نتیجهگیری و تفسیر افراد مختلف از فضای واحد بر اساس انگیزه و ذهنیت آنها میتواند ناهمسان باشد و این مسئله مؤید نسبی بودن فضا میباشد.https://gep.ui.ac.ir/article_23044_bca21c6462397c0767d9a6f8d09f6525.pdfدانشگاه اصفهانجغرافیا و برنامه ریزی محیطی2008-536229220180823Potential Erosion Assessment of Mahidasht Basin using SLEMSA Modelارزیابی پتانسیلهای فرسایشی حوضة ماهیدشت با استفاده از مدل اسلمسا (SLEMSA)55682305010.22108/gep.2018.97908.0FAطیبهکیانیدانشجوی دکتری ژئومورفولوژی، دانشکدة علوم جغرافیایی و برنامهریزی، دانشگاه اصفهانفریدهصفاکیشدانشجوی دکتری ژئومورفولوژی، دانشکدة علوم جغرافیایی، دانشگاه خوارزمی18منیرهلطفیدانشجوی کارشناسی ارشد ژئومورفولوژی، دانشکدة علوم جغرافیایی و برنامهریزی، دانشگاه اصفهانJournal Article20141110Considering the importance of erosion and the lack of erosion and sedimentation stations in the region, using a model that has the ability to estimate erosion and sedimentation at certain times and places seems to be necessary. So, in this study, the experimental models of SLEMSA and GIS have been used to investigate the efficacy of these models, to simulate and estimate soil losses, and to identify areas susceptible to erosion in the northern part of Mahidasht basin of Kermanshah and its effective factors with an area of 81400 hectares. For this purpose, maps and values of the main parameters needed for the SLEMSA model, including topographic data, rainfall erosion and soil erosion, as well as atmospheric temperature, rainfall, vegetation, and geology maps were prepared. The results show that the topographic factor (slope and slope length) has the most effect on the erosion of the Mahidasht basin. The total amount of erosion in the studied area is estimated at 2494910 tons per year and the erosion value per hectare is estimated at 30.65 tons per year.با توجه به اهمیت مسئلة فرسایش و نبود ایستگاههای اندازهگیری فرسایش و رسوب در منطقة ماهیدشت، استفاده از مدلی که توانایی برآورد فرسایش و رسوب را در زمانها و مکانهای معین داشته باشد، ضروری به نظر میرسد؛ بنابراین در این پژوهش از مدل تجربی اسلمسا (SLEMSA) و سیستم اطلاعات جغرافیایی (GIS) با هدف بررسی کارایی این مدل در شبیهسازی و برآورد تلفات خاک و شناسایی نواحی حساس به فرسایش حوضة ماهیدشت استان کرمانشاه با مساحت 81400 هکتار استفاده شده است. نتایج نشان داد عامل توپوگرافی (شیب و طول دامنه) بیشترین تأثیر را در ایجاد فرسایش حوضة ماهیدشت داشته است. مقدار کل فرسایش در منطقة مطالعاتی برابر با 2494910 تن در سال و مقدار فرسایش برای هر هکتار در سال 65/30 تن برآورد شد.
<br clear="all" />
[1] SLEMSAhttps://gep.ui.ac.ir/article_23050_34437d90d3e2fbde4c520c92a712b088.pdfدانشگاه اصفهانجغرافیا و برنامه ریزی محیطی2008-536229220180823Analysis and evaluation of bus rapid transit (BRT) system in Isfahan based on standards of ITDP instituteتحلیل و ارزیابی سامانة اتوبوسهای سریعالسیر (BRT) شهر اصفهان براساس استانداردهای مؤسسة ITDP69902304810.22108/gep.2018.98304.0FAرضامختاری ملک آبادیعضو هیات علمی دانشگاه پیام نور تهرانJournal Article20160726The beautiful city of Isfahan is among the cities with transportation, traffic and parking problems resulting in an increase in environmental pollutants which can be considered among the most important problems of this city. Development of public transport and infrastructure equipment can be mentioned as one of the ways to reduce the city's problems. In this regard, developing BRT lines with its numerous advantages might have a very significant role. Currently, the first line of Isfahan BRT is implemented in two phases and it gives service to many citizens daily. Though the system has many benefits to urban transport systems and plays a very significant role in reducing the environmental pollution of the city, if you do not set up the system in accordance with the appropriate standards and criteria, it would cause several problems. The current attempt is an applied one and the method applied is based on documents, with inductive data collection. Data used in this study were collected from statistical sources, questionnaires, library and etc. The study used international standard questionnaire in comparison format. The mentioned questionnaire which was completed by 40 experts, professionals and bus drivers was developed by Institute for Transportation and Development Policy (ITDP) and was released in 2014 for the first time in international level. The results obtained from this study pointed to the fact that Isfahan’s BRT lines would get the bronze medal and inappropriate condition based on the international standards. The score for Isfahan BRT system would be 45 and since based on the classification of this institute the gold line needs a score of more than 85, the silver line needs a score of 70-84 and the bronze line needs a score of 50-69, unfortunately, the city of Isfahan with the score of 45, from the sum of negative and positive indices, even would have a place lower than the bronze line.شهر زیبای اصفهان ازجمله شهرهایی است که حملونقل، پارکینگ، ترافیک و پیرو آن افزایش آلایندههای زیستمحیطی را باید در زمرة مهمترین مشکلات آن برشمرد. توسعة حملونقل عمومی و تجهیز زیرساختهای آن، یکی از راهکارهای کاهش مشکلات شهر اصفهان است؛ در این میان توسعة خطوط اتوبوسهای سریعالسیر به دلیل محاسن زیاد نقش چشمگیری دارد. در حال حاضر سه خط اتوبوس های سریع السیر در شهر اصفهان اجرا شده است و روزانه به تعداد بسیاری از شهروندان در این خط سرویسدهی میشود. با وجود مزایای بیشمار این سیستم برای حملونقل شهری و کاهش آلودگیهای زیستمحیطی شهر اصفهان، اگر راهاندازی این سامانه براساس معیارها و استانداردهای مناسب نباشد، به مشکلات متعددی خواهد انجامید. نوع پژوهش حاضر کاربردی، روش مطالعه اسنادی، تحلیلی، پیمایشی و نوع استخراج از دادهها، استقرایی است. ابزار گردآوری دادهها در این پژوهش، استفاده از منابع آماری، پرسشنامهای، کتابخانهای و ... است. در پژوهش حاضر از پرسشنامة استاندارد بینالمللی به صورت مقایسهای استفاده شده که مؤسسة جهانی حملونقل و سیاستهای توسعة تدوین در سال 2014 برای نخستینبار منتشر کرده است. متخصصان، کارشناسان و رانندگان اتوبوس<br /> 40 عدد از این پرسشنامهها را تکمیل کردهاند. نتایج پژوهش نشان داد وضعیت خطوط اتوبوسرانی سریعالسیر شهر اصفهان براساس استانداردهای جهانی در ردیف مدال برنز و وضعیت نامطلوب قرار میگیرد. امتیاز سامانة اصفهان حدود 45 است و با توجه به اینکه براساس تقسیمبندی این مؤسسه خط طلایی کسب امتیاز بیش از 85، خط نقرهای کسب امتیاز ۷۰-۸۴ و خط برنزی کسب امتیاز ۵۰-۶۹ را نیاز دارد، متأسفانه سامانة شهر اصفهان با کسب این امتیاز از مجموع شاخصهای مثبت و منفی، حتی در ردیف کمتر از خطوط برنز قرار میگیرد.https://gep.ui.ac.ir/article_23048_55dc748b485317b2d9acb18ff70ab351.pdfدانشگاه اصفهانجغرافیا و برنامه ریزی محیطی2008-536229220190409Examining the Effect of Climate Change on Sudan-Red Sea
Low-pressure Region and its Relation with Precipitation in the Southwest of Iranواکاوی اثر گرمایش جهانی بر منطقة کمفشار سودان ـ دریای سرخ و ارتباط آن با بارشهای جنوب غرب ایران911122352810.22108/gep.2018.97982.0FAمحمدامینحیدریدانشجوی دکتری آبوهواشناسی، دانشکدة جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران، ایرانفرامرزخوش اخلاقاستادیار آبوهواشناسی، دانشکدة جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران، ایرانJournal Article20150318Among the climatic regions of Iran, its southwest faces a great deal of precipitation fluctuations. Wet cycles with heavy and flood-maker rainfalls, on the one hand, and dry cycles and droughts on other hand have caused serious difficulties in human life in this area. The result of this study showed a significant relationship between the isobaric condition in Sudan and red sea region with changes of precipitation in the southwest of Iran with the confidence level of 99 and 95 percent, respectively. There is an acceptable and significant relationship between anomalies of total precipitation in five stations in the southwest of Iran with the pressure changes of Sudan region and Red Sea. Also, finding the trend in the period of about 85 years in Sudan and the Red sea (Sudan tongue) shows that sea level pressure and geo-potential height at 925 and 850 hp levels includes increasing significant trend that results are confirmed by linear regression test and Mann-kendal test. According to the finding of this research, the atmospheric upper levels, especially in central region of Sudan center have recorded more serious changes in comparison with low-pressure region on the red sea during the months of November to December. Changes in the pressure of Sudan low-pressure center are greater than the center of the Red Sea and the main point is importance of significant increase in pressure changes in upper and lower levels. Hence, it can be concluded that the pressure changes in Sudan don’t have just terrestrial and thermal source by itself and dynamic transaction nature of the pressure of this area is more affective.در این پژوهش از سه پایگاه داده به ترتیب سازمان هواشناسی ایران (در دورة 2010 -1961)، دادههای بازکاویشدة سازمان مطالعات محیطی ایالات متحده (در دورة 2010 -1948) و مرکز دادههای مدلهای GCM و RCM کشور کانادا با دورة آماری (2040-1960) استفاده شد. همچنین روشهای همبستگی اسپیرمن، آزمون روندیابی R همبستگی و منکندال و <br /> 13 مدل - سناریوی جفتشدة توصیهشدة IPCC به منظور مطالعة اثر تغییرات فشار منطقة سودان و دریای سرخ بر ناهنجاریهای بارشی منطقة جنوب غرب ایران و در ارتباط با گرمایش جهانی به کار رفت. نتایج این پژوهش نشان میدهد رابطة وارون و معناداری بین فشار منطقة دریای سرخ و سودان با بارش ایستگاههای جنوب غرب ایران به ترتیب در سطح آماری 99 و 95درصد اطمینان وجود دارد؛ بدین ترتیب ناهنجاری بارش ماهیانه در ایستگاههای منتخب در جنوب غرب ایران، رابطة معناداری با تغییرات فشار هوا در منطقة سودان و دریای سرخ دارد. مطالعة سه تراز فشار دریا، 925 و 850 هکتوپاسکال نشان میدهد ترازهای بالاتر همبستگی بیشتری با ماههای دارای ناهنجاری بارش دارند؛ همچنین روندیابی دورة 65ساله (مشاهداتی) و 30سالة (پیشبینی) فشار در منطقة سودان و دریای سرخ (زبانة سودان) حاکی است فشار در تراز دریا و ارتفاع ژئوپتانسیلی ترازهای 925 و 850 هکتوپاسکال، روند افزایشی معناداری دارد و در دهههای آتی براساس خروجی بیشتر مدلها بالاتر از نرمال اقلیمی (1990-1960) قرار خواهد داشت که نتایج رگرسیون خطی و آزمون من ـ کندال نیز آن را تأیید میکند. براساس یافتههای پژوهش ترازهای بالاتر و بهویژه در منطقة مرکزی سلول سودانی، تغییرات شدیدتری را نسبت به زبانة کمفشار بر روی دریای سرخ در ماههای نوامبر تا دسامبر دارد. تغییرات فشار در ترازهای بالاتر نسبت به ترازهای زیرین بیشتر بوده است؛ از این رو استنباط میشود تغییرات فشار در منطقة سودانی فقط منشأ زمینی و گرمایی ندارد و آثار عوامل دینامیکی فشار در این رابطه مؤثرتر بوده است. براساس نتایج بهدستآمده تغییرات فشار و ارتفاع جو و تداوم آن درنتیجة پدیدة گرمایش جهانی در منطقة سودان و دریای سرخ موجب افزایش خشکسالی و کاهش بارش در جنوب غرب ایران میشود.https://gep.ui.ac.ir/article_23528_5cb75e49045f670b650be98a0ca7575d.pdfدانشگاه اصفهانجغرافیا و برنامه ریزی محیطی2008-536229220180823Investigation of evolution in Gavkhouni wetland muddy
zones by using fractal modelبررسی روند تکاملی پهنه های گلی باتلاق گاوخونی با استفاده از مدل فرکتال1131282312210.22108/gep.2018.98241.0FAلادنخدری غریبونددکتری ژئومورفولوژی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایرانمنیژهقهرودی تالیاستاد گروه جغرافیای طبیعی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران0000-0002-8817-9329فاطمهسبکخیزدکتری ژئومورفولوژی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایرانعادلسپهراستادیار گروه منابع طبیعی و محیطزیست، دانشگاه فردوسی، مشهد، ایرانJournal Article20160305In recent years, Phenomena such as population growth, the expansion of large cities, the human activities and climate change, caused of a reduction in wetland’s water, which causes temporary or permanent drying in some of them including Gavkhouni wetland. For investigation of the effects of drying on the Gavkhouni, Playa micro-forms situation was evaluated. By using fractal model perimeter - area, micro-landforms were evaluated in 2 consecutive years. The DAP values obtained, in 2013 showed a quantity of 1/27 to 1/40 and in 2014, values 1/27 to 1/44. As well as to evaluate the climate in these two years, climate charts monthly total precipitation and minimum and maximum monthly air temperature related to the years 2013 and 2014 -Using data from the Varzaneh meteorological station were drawn. The climate graphs indicate a decrease in rainfall from 120.61 in 2013 to 87.8 mm in 2014, an increase in the monthly minimum temperature from 3.23 in 2013 to 3.52 °C in 2014, and an increase in the maximum monthly temperature from 29.93 in 2013 to 30.47 °C in 2014. The values obtained from the fractal model, show that micro-landforms tend to increasing of chaos with the over of time. This chaos might have occurred because of the drying it. The results show that with the continuation of the current Gavkhouni, the desertification may be intensified and the increase of sedimentation of salt minerals on sedimentary deposits and the expansion of the salt zone causes the conversion of the wetland to the desert.در سالهای اخیر پدیدههایی مانند افزایش جمعیت، گسترش شهرهای بزرگ، رشد فعالیتهای انسانی و تغییرات اقلیمی سبب کاهش آب ورودی به تالابها و درنتیجه، خشکی موقت یا همیشگی بعضی از آنها مانند گاوخونی شده است. بهمنظور بررسی آثار خشکی بر تالاب گاوخونی، وضعیت میکروفرمهای پلایا با استفاده از مدل فرکتال محیط- مساحت در دو سال پیاپی ارزیابی شد. مقادیر D<sub>AP</sub> بهدستآمده در سال 1392، مقادیری بین 27/1 تا 40/1 و در سال 1393، مقادیری بین 27/1 تا 44/1 را نشان داد. بهمنظور بررسی وضعیت اقلیم منطقه، نمودارهای اقلیمی مجموع بارش و کمینه و بیشینة دمای هوای ماهیانة سالهای 1392 و 1393 با استفاده از دادههای ایستگاه هواشناسی ورزنه ترسیم شد. نمودارهای اقلیمی نشاندهندة کاهش میزان بارش از 6/120 میلیمتر در سال 1392 به 8/87 میلیمتر در سال 1393، افزایش دمای کمینة ماهیانه از 23/3 درجة سانتیگراد در سال 1392 به 52/3 درجة سانتیگراد در سال 1393 و افزایش بیشینة دمای ماهیانه از 93/29 درجه در سال 1392 به 47/30 درجه در سال 1393 است. مقادیر بهدستآمده از مدل فرکتال نیز، نشان از تمایل میکرولندفرمها به افزایش میزان بینظمی و آشفتگی با گذشت زمان دارد که درنتیجة تغییرات سیستمی تالاب در اثر خشکشدن روی داده است. نتایج نشان میدهد با ادامة روند فعلی تالاب گاوخونی ممکن است روند کویرزایی و تحول پلایاگونه در آن شدت یابد و افزایش رسوب کانیهای نمکی روی نهشتههای آواری و گسترش زون نمکی موجب تبدیل تالاب به کویر شود.https://gep.ui.ac.ir/article_23122_33cfbba6a204effd8783fd5d56663096.pdfدانشگاه اصفهانجغرافیا و برنامه ریزی محیطی2008-536229220180823Zonation of Surface Karst Development using Entropy Model (Case Study: Parâw - Bisetoon Mountain Masses)پهنهبندی توسعة کارست سطحی با استفاده از مدل آنتروپی مطالعة موردی: تودة کوهستانی پرآو ـ بیستون1291402316510.22108/gep.2018.98231.0FAمژگانانتظاریدانشیار، گروه جغرافیا، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایرانیوسفآقایی پوردانشجوی دکتری، گروه جغرافیا، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایرانJournal Article20160222Karst masses have great importance in water supply of settlements and agricultural lands in arid and semi-dry areas. The most the mountains in Kermanshah province consist of carbonate formations, that Parâw - Bisetoon mountain masses in Zagros structural zone (thrust) are one of the most important karst masses. Karst landforms such as dolines, uvulas, and karst caves in this mountain mass are created due to affecting factors in the karst development such as the carbonate formations, tectonic, climatic and geomorphological conditions. The purpose of the present study is to zonate the development of surface karst in Parâw - Bisetoon mountain mass using Entropy model. This study used seven factors of geology, elevation, slope, aspect, rainfall, temperature and distance from the fault as independent variables and sinkholes factor as the dependent variable. The results of this study indicate that 39% of this area is categorized as the high and very high karst development. The accuracy of the model using the sinkholes layer indicates that 98% the sinkholes of region are in these two areas. Also there are a large number of karst springs (Saraw) around the mountain that shows the development of karst in the area.تودههای کارستی از اهمیت زیادی در تأمین آب سکونتگاهها و زمینهای کشاورزی در مناطق خشک و نیمهخشک برخوردارند. بخش عمدة ارتفاعات استان کرمانشاه از سازندهای کربناتی تشکیل شده است که تودة کوهستانی پرآو - بیستون در زون ساختمانی زاگرس مرتفع (رورانده)، یکی از مهمترین تودههای کارستی است. اشکال کارستی دولین و اووالا و غارهای کارستی در این تودة کوهستانی به دلیل وجود عوامل مؤثر در توسعة کارست همانند سازندهای کربناته، شرایط تکتونیکی، اقلیمی و ژئومورفولوژیکی مناسب تشکیل شدهاند. هدف این پژوهش، پهنهبندی توسعة کارست سطحی در تودة کوهستانی پرآو - بیستون با استفاده از مدل آنتروپی است. برای این کار از هفت عامل زمینشناسی، طبقات ارتفاعی، شیب، جهت شیب، بارش، دما و فاصله از گسل بهمنزلة متغیرهای مستقل و عامل فروچالههای منطقة مطالعاتی بهمنزلة متغیر وابسته استفاده شده است. نتیجة پژوهش نشاندهندة آن است که 39% منطقه در طبقات با توسعة کارست بسیار زیاد و زیاد قرار دارد و دقتسنجی مدل با استفاده از لایة فروچالهها نشاندهندة وجود 98% از فروچالههای منطقه در این دو محدوده است؛ همچنین وجود تعداد زیادی چشمة کارستی (سرآو) در اطراف این تودة کوهستانی نیز نشاندهندة تحول کارست در این منطقه است.https://gep.ui.ac.ir/article_23165_e0058149ac87ea8de4d71d1913ab32ba.pdfدانشگاه اصفهانجغرافیا و برنامه ریزی محیطی2008-536229220180823Quantitative Assessment of Soil-water Erosion with the EPM Model (Case Study: Badranloo Watershed basin)ارزیابی کمّی فرسایش آبی خاک با مدل EPM (مطالعة موردی: حوضة آبخیز بدرانلو)1411582317710.22108/gep.2018.97880.0FAتیمورجعفریاستادیار، دانشکدة علوم زمین، دانشگاه دامغان، دامغان، ایرانمهنازناعمیدانشآموختة کارشناسی ارشد ژئومورفولوژی، دانشگاه حکیم سبزواری، سبزوار، ایراناحمدذاکریاندانشآموختة کارشناسی ارشد ژئومورفولوژی، دانشگاه تهران، تهران، ایرانJournal Article20141003Soil erosion is one of environmental problems in northern Khorasan province and Badranloo basin. Surveys show that about 461574 tons of soil are eroded from the loess fertile lands of the Badranloo basin annually which has led to a decrease in soil fertility and accumulation of sediment. The sediment resulting from erosion reduces the useful life of dams and water structures in the low stream of basin. The aim of this study was quantitative evaluation of water erosion in the Badranloo basin and the Experimental erosion Potential Method (EPM) has been used in this regard. In this study, within evaluating the water erosion, the specific sediment value for sub-basins and the whole of Badranloo watershed is calculated by ILWIS 3.3 software and specific sediment yield map (GSp) was prepared. ANOVA method was used in SPSS software for analyzing the geological and escalation erosion, along with for statistical analysis of the role of topographic factors in the severity of soil erosion. The results indicate the alarming state of ecological instability in the basin area. So, the annual average water erosion of soil in the basin is about 23.73 ton / ha. Among sub-basins, the sub-basin No. 4 located in the center of the basin with an annual concentration of about 63.89 ton / ha has the highest soil erosion. Groove and mass erosion are common water erosions at the basin level. In addition to lithology conditions and land-use change, among topographic factors, slope and direction of gradient have the greatest effect on the severity of the soil erosion of the basin due to the high correlation.فرسایش خاک از مشکلات زیستمحیطی موجود در استان خراسان شمالی و حوضة آبخیز بدرانلوست. بررسیها نشان میدهد سالیانه حدود 461574 تن خاک از زمینهای حاصلخیز لُسی حوضة بدرانلو فرسایش مییابد که به کاهش حاصلخیزی خاک و انباشت رسوبات منجر شده و رسوبات حاصل از فرسایش موجب کاهش عمر مفید سدها و سازههای آبی بخش پایاب حوضه میشود. در این پژوهش که با هدف ارزیابی کمّی فرسایش آبی در حوضة بدرانلو انجام شده، از روش تجربی پتانسیل فرسایش([1]EPM ) استفاده شده است. در پژوهش حاضر ضمن ارزیابی کمّی فرسایش آبی خاک، مقدار رسوب ویژه برای زیرحوضهها و کل حوضة آبخیز بدرانلو در نرمافزار ILWIS 3.3 محاسبه و نقشة مقدار رسوب ویژة حوضه (GSp) تهیه شد؛ سپس ضمن تحلیل فرسایش زمینشناسی و فرسایش تشدیدی در آنالیز آماری و بررسی نقش عوامل توپوگرافی در شدت فرسایش خاک، از روش ANOVA در نرمافزار SPSS استفاده شد. نتایج بهدستآمده وضعیت نگرانکنندة ناپایداری بومشناختی را در سطح حوضه گوشزد کرده است؛ به گونهای که میانگین سالیانة فرسایش آبی خاک در حوضه حدود 73/23 تن در هکتار است. در بین زیرحوضهها، زیرحوضة 4 واقع در مرکز حوضه با سالیانه حدود 89/63 تن در هکتار بیشترین میزان فرسایش خاک را دارد. فرسایش شیاری و تودهای، فرسایش آبی متداول در سطح حوضه است. علاوه بر شرایط لیتولوژی و تغییر کاربری اراضی، در بین عوامل توپوگرافی، شیب و جهت شیب با توجه به همبستگی زیاد بیشترین تأثیر را در شدت فرسایش خاک حوضه دارند.
<br clear="all" />
[1] Erosion Potential Methodhttps://gep.ui.ac.ir/article_23177_20f0fcbb54d2da78f9950f0a4a244c69.pdfدانشگاه اصفهانجغرافیا و برنامه ریزی محیطی2008-536229220180823Paleogeomorphology of Hamoon Lakeپالئوژئومورفولوژی دریاچة هامون1591722312310.22108/gep.2018.98223.0FAصمدفتوحیدانشیار گروه ژئومورفولوژی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایراناحسانعطایی کیادانشجوی کارشناسی ارشد گروه ژئومورفولوژی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایرانداریوشرحیمیدانشیار گروه آبوهواشناسی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایرانJournal Article20160216There is an undeniable relationship between local identity and history of mankind. During historical periods, the effect of climate on human society, centers of civilization and way of living and thinking was so intense that caused a lot of studies done in this area. Thus, it can be stated that climate change and its occurrence during the Quaternary are considered as important environmental factors in the formation of settlement associations of Iran. The results show that the distribution of these centers follow a special arrangement. The establishment of settlement nuclei confirms the fact that the early settlement of the civil association and settlement nuclei have been formed on the margins of lakes. Among the most important civic associations on the terrace of the Hamon alluvial lake in the past and present, two cities of Soukhteh and Zabul can be pointed out to. Soukhteh city, as the oldest settlement in Hamon, is considered on the highest terrace of the lake. Also, Zabul city, as one of the biggest city in the eastern of Iran, is situated on the second terrace of the lake.دریاچهها، دفتر بایگانی تحولات اقلیمی به شمار میآیند و تعریفکنندة هویت مدنی شهرها و مراکز سکونتگاهی در ایران بوده و هستند؛ بنابراین حیات آنها با حیات هویت شهرهای ساحلی خود پیوندی منطقی دارد. هامون، یکی از ده چالهای است که تحولات اقلیمیمنطقهای فاز پایانی کواترنر سبب تغییرات کلی و عمومی در آن شده و پیرو آن تأثیرات عمیقی در سیستمهای محیطی و هردینگهای اجتماعی ساحلی آن داشته است. شناخت این تغییرات اطلاعات ذیقیمتی دربارة میزان تابآوری محیطی در اختیار پژوهشگران و مدیران قرار میدهد. این مقاله از طرحی پژوهشی در دانشگاه اصفهان اقتباس شده است و سعی دارد با اتکا بر روش تحلیل سیستمی و استفاده از روش رایت، ضمن روشنساختن میزان تغییرات این دریاچه نسبت به فاز پایانی کواترنری، تأثیرات ناشی از این تغییرات را بر سیستمهای محیطی و هردینگهای اجتماعی منطقه ارزیابی کند. نتایج حاصل از این پژوهش نشان میدهد:<br /> - بهواسطة تفاوت در الگوی بارشی این چاله نسبت به حوضههای دیگر ایران با وجود وسعت و عمق آن، در گذشته سکونتگاههای مجاور این چاله تابآوری مدنی کمتری دربرابر تغییرات اقلیمی از خود نشان دادهاند.<br /> - آلومتری سطح پوشش یخی این حوضه با سطح دریاچة آن اختلاف عمیقی با دیگر دریاچههای ایران مرکزی دارد و به همین دلیل ضریب پایداری هردینگهای اجتماعی حاشیة آن آسیبپذیرتر از دیگر هردینگهای ایران مرکزی است.<br /> - دستکم سه سطح تراسی شاخص در این دریاچه ردیابی میشود که دو خط مدنی حاشیة آن را شکل میدهد. شهر سوخته و زهک با ارتفاع 495 در بالاترین تراز قرار دارند و زابل با ارتفاع 480، دومین تراز مدنی ردیابیشده در این دریاچه محسوب میشود.https://gep.ui.ac.ir/article_23123_f1c7b494bde03a7ef32fc563ba3e04b7.pdf