نویسندگان

1 پزوهشکده هواشناسی و علوم جوی

2 دانشگاه اصفهان

3 دانشگاه ملایر

چکیده

این تحقیق به بررسی فراوانی تابع همگرایی شار رطوبت در رویدادهای بارشی همرفت و غیر همرفت سواحل جنوبی خزر در زمان رخداد بارش‌های سنگین و فوق سنگین می پردازد و ضمن مقایسه آن‌ها، سهم مشارکت منابع مختلف رطوبتی را در ایجاد این رویدادها در نواحی مختلف این منطقه نشان می دهد. به این منظور با استفاده از بارش روزانه و احتمال وقوع 25 و 50 درصد بارش، گروه‌های بارشی فوق سنگین و سنگین و با در نظر گرفتن شناسه همدید ابرها، گروه‌های بارشی همرفت و غیر همرفت تفکیک شدند. با استفاده از نقشه‌های تابع همگرایی شار رطوبت و وزش رطوبتی از دو روز قبل، منابع تامین کننده رطوبت در رویداد‌های بارشی، از طریق پهنه‌های آبی پیرامون سواحل جنوبی خزر در ترازهای 1000 تا 500 هکتوپاسکال شناسایی شدند. بررسی نقشه‌های تابع شار رطوبت نشان می دهد که گروه بارشی فوق سنگین با منشا همرفت دارای مقادیر بیش تری نسبت به سایرگروهها هستند. همچنین در همه گروه‌ها در ساعت GMT06:00 بیش ترین مقدار همگرایی شار رطوبت رخ می دهد. تفاوت مقادیر همگرایی شار رطوبت بین بارش‌های سنگین و فوق سنگین در گروه بارشی با منشا همرفت بسیار بیش تر از گروه بارشی با منشا غیر همرفت است. همچنین در ایجاد رویدادهای بارشی فوق سنگین نسبت به سنگین دریا‌ها و منابع رطوبتی بیش تری دخالت دارند. در حالیکه دریای خزر اولین تامین کننده منابع رطوبتی بارش‌های سنگین و به ویژه فوق سنگین سواحل جنوبی است، دریای سیاه و مدیترانه به ترتیب در بارش‌های فوق سنگین مشارکت بیش تری نسبت به بارش‌های سنگین منطقه دارند.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Analysis of Moisture Flux Convergence and moisture sources for precipitation in the southern coasts of Caspian Sea

نویسندگان [English]

  • M. Azadi 1
  • A. Masoodian 2
  • H. Ghayour 2
  • H. Nouri 3

1 Atmospheric Science and Meteorological Research Center

2 Isfahan university

3 Malayer university

چکیده [English]

Extended Abstract
1- Introduction
Moisture flux convergence (MFC) is some moisture in atmosphere that moves from side to another side. It combines from advection humidity and moisture convergence terms. The function is calculated on the basis special humidity and wind vectors and it is used to forecast the thunderstorms and heavy precipitations. It is a term in the conservation of water vapor equation and was first calculated in the 1950s and 1960s as a vertically integrated quantity to predict rainfall associated with synoptic-scale systems. MFC was eventually suggested for use in forecasting convective initiation in the midlatitudes in 1970, but practical MFC usage quickly evolved to include only surface data, owing to the higher spatial and temporal resolution of surface observations. Since then, surface MFC has been widely applied as a short-term (0–3 h) prognostic quantity for forecasting convective initiation, with an emphasis on determining the favorable spatial locations for such development. This research investigates moisture flux convergence in convective, non-convective, super-heavy and heavy precipitation events in the southern coasts of Caspian Sea. It study role of each humidity resources to occur precipitation in different regions in the north of Iran.
2- Methodology: On the basis of daily precipitations in seven stations during 1961 to 2008, with regard to 25 and 50 percent probability, precipitation events are divided into heavy and super heavy precipitations. The events are also grouped into convective and non-convective precipitations based on the clouds synoptic codes. The moisture sources are distinguished using moisture flux convergence and humidity advection in different level pressures from 1000 to 500 hpa over the past 2 days. Moisture sources are distinguished for precipitations in the north of Iran.
3– Discussion
Figure1 shows that there is the most frequency of moisture flux convergence in the west area in compare with the east and mountainous regions. There are the maximum functions at 06:00 GMT for different precipitation regions. Figure 2 indicates that the functions are in the convective group more than non-convective group and super-heavy than heavy precipitation events. There are the maximum functions at 06:00 GMT for different precipitation groups.


Fig.1. Moisture flux convergence mean in different precipitation regions in 1000hpa level(gr/kgs)
18 12 06 00 Observational times
Precipitation regions
10 12 16 12 west region, super heavy group
5 8 12 9 West region, heavy group
8 10 14 11 Mountainous region, super heavy group
4 8 12 6 Mountainous region, heavy group
6 8 8 6 East region, super heavy group
4 8 8 6 East region, heavy group

Fig.2. Moisture flux convergence mean in different precipitation groups in 1000hpa level(gr/kgs)
18 12 06 00 Observational times
Precipitation groups
6 15 18 12 Convective and super heavy precipitation
6 9 12 8 Nonconvective and super heavy precipitation
4 8 12 7 Convective and heavy precipitation
2 6 11 5 Nonconvective superheavy precipitation



4– Conclusion
The difference between heavy and super-heavy precipitation in terms of moisture flux convergence is more in convective than non-convective events. The frequency of moisture sources are more in super-heavy precipitation than heavy precipitation. However, the Caspian Sea is the first supplier moisture sources for the precipitation in the north of Iran, the Black Sea and Mediterranean Sea are the second supplier sources respectively in super-heavy and heavy precipitation.

کلیدواژه‌ها [English]

  • precipitation
  • SST
  • 2m air temperature
  • the southern coasts of Caspian Sea